بلاتکلیفی بازار طلا و دلار/ قیمتها شفاف نیست
وحید حاتمی در اقتصادنیوز نوشت؛ بازار طلا، سکه و ارز ایران در حالی دهمین روز از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران را پشت سر میگذارد که فضای کلی این بازارها به شدت تحت تاثیر شرایط جنگی قرار گرفته و فعالیتهای اقتصادی در بسیاری از بخشها به حالت نیمهتعطیل درآمده است.
بررسی میدانی از بازارهای طلا و ارز بهویژه در تهران و برخی کلانشهرها نشان میدهد که بخش قابل توجهی از واحدهای صنفی تعطیل هستند و معاملات تنها به صورت محدود و پراکنده انجام میشود؛ موضوعی که باعث شده قیمتها نیز شفافیت همیشگی خود را از دست بدهند و بازار در نوعی وضعیت بلاتکلیف و رکودی قرار بگیرد.
بازار نیمهتعطیل طلا و سکه؛ رکودی که عمیقتر شده است
در روزهای اخیر بازار طلا و سکه بیش از هر زمان دیگری با رکود معاملاتی روبهرو شده است. بسیاری از مغازهها و فروشگاههای طلافروشی در تهران و شهرهای بزرگ فعالیت خود را متوقف کردهاند و تنها تعداد محدودی از واحدها بهصورت محدود اقدام به خرید و فروش میکنند. این وضعیت باعث شده حجم معاملات در بازار به شدت کاهش پیدا کند و عملا جریان عادی دادوستد در این بازار مختل شود.
فعالان بازار میگویند فضای نااطمینانی ناشی از شرایط جنگی باعث شده بسیاری از خریداران از بازار فاصله بگیرند و در مقابل برخی از دارندگان طلا و سکه نیز تمایل چندانی به فروش نداشته باشند. در چنین شرایطی بازار بیشتر شاهد معاملات اضطراری است؛ معاملاتی که عمدتا توسط افرادی انجام میشود که یا به نقدینگی ریالی نیاز فوری دارند یا نگران افت بیشتر قیمتها در صورت بازگشایی کامل بازارها هستند.
همین شرایط موجب شده رکود معاملاتی به شکل قابل توجهی در بازار دیده شود؛ رکودی که به گفته فعالان صنفی در سالهای اخیر کمسابقه بوده است. در واقع بسیاری از معاملهگران معتقدند تا زمانی که وضعیت سیاسی و امنیتی منطقه روشنتر نشود، نمیتوان انتظار بازگشت رونق به بازار طلا و سکه را داشت.
دلار بدون قیمت واحد؛ بازار ارز در وضعیت سردرگمی
در بازار ارز نیز شرایط مشابهی حاکم است و نبود معاملات گسترده باعث شده نرخ واحد و مشخصی برای دلار در بازار تهران وجود نداشته باشد. گزارشهای غیررسمی از بازار نشان میدهد، قیمت دلار امروز در بازهای میان ۱۵۱ هزار تومان تا ۱۵۵ هزار تومان اعلام شده است؛ در حالی که این نرخها قطعی نیستند و بیشتر بر اساس معاملات محدود یا اعلام برخی کانالهای غیررسمی شکل گرفتهاند.
این در حالی است که روز گذشته برخی کانالها نرخهایی در حدود ۱۶۶ هزار تومان را برای دلار اعلام کرده بودند. در نتیجه کاهش نسبی نرخهای اعلامی امروز نشان میدهد دلار بار دیگر به کریدور ۱۵۰ هزار تومانی بازگشته است؛ هرچند به دلیل تعطیلی عملی بازار ارز نمیتوان از یک قیمت قطعی و قابل اتکا سخن گفت.
به گفته فعالان بازار، نبود معاملات رسمی و تعطیلی بسیاری از صرافیها باعث شده نوعی قیمتگذاری سلیقهای در بازار شکل بگیرد. در چنین شرایطی قیمتها بیشتر بر اساس برآوردها یا معاملات محدود تعیین میشوند و به همین دلیل اختلاف قابل توجهی میان نرخهای اعلامی در منابع مختلف دیده میشود.
افت نرخ حوالهای ارز؛ نشانهای از کاهش فشار در بازار
در بازار رسمیتر حوالهای نیز امروز روند قیمتها نزولی گزارش شده است. بر اساس دادههای منتشر شده، قیمت دلار حوالهای از ۱۴۰ هزار و ۵۰۰ تومان در روز گذشته به حدود ۱۴۰ هزار و ۴۰۵ تومان کاهش یافته است.
همچنین یورو حوالهای نیز از ۱۶۳ هزار و ۲۳۷ تومان به ۱۶۳ هزار و ۸۴ تومان رسیده و درهم حوالهای نیز با کاهش جزئی از ۳۸ هزار و ۲۵۷ تومان به ۳۸ هزار و ۲۳۱ تومان رسیده است.
کاهش این نرخها در شرایطی رخ داده که بازار ارز عملا با محدودیت شدید معاملات مواجه است و بسیاری از فعالان اقتصادی منتظر بازگشایی کامل بازار برای تعیین جهت واقعی قیمتها هستند.
کاهش قیمت طلا در بازار داخلی
بازار طلا نیز همسو با افت نسبی نرخ ارز و همچنین کاهش قیمت جهانی طلا، امروز روندی نزولی را تجربه کرد. طبق نرخهای اعلامی اتحادیه طلا و جواهر، طلای آبشده که روز گذشته در محدوده ۷۸ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان قرار داشت، امروز معاملات خود را در حدود ۷۸ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان آغاز کرد و در ادامه با کاهش بیشتر تا حدود ۷۶ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان عقبنشینی کرد.
هر گرم طلای ۱۸ عیار که روز گذشته در حدود ۱۸ میلیون و ۱۹۰ هزار تومان اعلام شده بود، امروز با کاهش در محدوده ۱۸ میلیون و ۵۲ هزار تومان بازگشایی شد و در ادامه معاملات تا حدود ۱۷ میلیون و ۷۰۶ هزار تومان کاهش یافت.
فعالان بازار معتقدند این کاهش قیمت بیش از هر چیز به دو عامل مرتبط است: نخست افت نرخ دلار در بازار غیررسمی و دوم کاهش قیمت اونس جهانی طلا.
افت قیمت سکه در بازار نیمهتعطیل
بازار سکه نیز امروز تحت تاثیر همین عوامل روندی نزولی را تجربه کرد. سکه امامی که روز گذشته در محدوده ۱۸۲ میلیون تومان قرار داشت، امروز با کاهش حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی در حدود ۱۸۰ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بازگشایی شد و در ادامه معاملات تا سطح ۱۷۸ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان عقب نشست. در پایان معاملات نیز قیمت آن در حدود ۱۷۹ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان قرار گرفت.
در سایر قطعات سکه نیز روند کاهشی مشاهده شد. نیمسکه که روز گذشته در حدود ۹۸ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان معامله میشد، امروز با کاهش تا حدود ۹۸ میلیون تومان بازگشایی شد و در ادامه معاملات حتی تا سطح ۹۴ میلیون تومان نیز پایین آمد.
از سوی دیگر ربع سکه که روز گذشته در محدوده ۵۳ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان قرار داشت، امروز با کاهش تا حدود ۵۳ میلیون تومان بازگشایی شد و در ادامه معاملات تا حدود ۵۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان عقب نشست.
همچنین سکه گرمی نیز از حدود ۲۷ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان در روز گذشته به حدود ۲۷ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان در ابتدای معاملات امروز رسید و در پایان معاملات در محدوده ۲۷ میلیون تومان قرار گرفت.
تاثیر بازار جهانی طلا بر قیمتهای داخلی
در بازار جهانی نیز قیمت طلادر آغاز معاملات هفته با روندی نزولی همراه شد. اونس جهانی که در پایان هفته گذشته در محدوده ۵۱۷۱ دلار قرار داشت، در بازگشایی معاملات بامداد دوشنبه با کاهش مواجه شد و تا حدود ۵۰۸۲ دلار عقبنشینی کرد.
در ادامه معاملات نیز قیمت طلا نوسان داشت و در بالاترین سطح روز به حدود ۵۱۳۶ دلار رسید، اما در زمان نگارش این گزارش در محدوده ۵۱۰۳ دلار در حال معامله است.
این افت نسبی قیمت جهانی طلا نیز یکی از عواملی است که به کاهش قیمتها در بازار داخلی کمک کرده است؛ هرچند به دلیل تعطیلی گسترده بازار، تاثیر این عامل به اندازه شرایط عادی بازار قابل مشاهده نیست.
نفت گران شد؛ سیگنال جدید برای بازارهای جهانی
در همین حال یکی از مهمترین تحولات اقتصادی روزهای اخیر افزایش قابل توجه قیمت نفت بوده است. با تشدید تنشهای منطقهای، قیمت نفت در بازارهای جهانی رشد محسوسی را تجربه کرده و حتی در مقاطعی تا محدوده بیش از ۱۰۰ دلار برای هر بشکه نیز افزایش یافته است.
برخی گزارشها حتی از ثبت قیمتهایی نزدیک به ۱۲۰ دلار برای نفت در معاملات اولیه حکایت دارند؛ موضوعی که نشاندهنده نگرانی شدید بازارهای جهانی از اختلال در عرضه انرژی در منطقه خاورمیانه است.
هشدار اتحادیه طلا و جواهر درباره معاملات
در چنین شرایطی رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران، نادر بذرافشان، در گفتوگو با اقتصادنیوز درباره وضعیت بازار طلا و سکه نیز نسبت به انجام معاملات در وضعیت فعلی هشدار داده است. به گفته وی در شرایط جنگی و ناپایداری بازارها بهتر است معاملات با احتیاط بسیار بالا انجام شود و فعالان بازار از تصمیمگیریهای عجولانه پرهیز کنند.
بذرافشان همچنین اعلام کرده پیش از آغاز درگیریها نیز تولید مصنوعات طلا با کاهش ۳۰ تا ۴۰ درصدی مواجه شده بود و در هفتههای اخیر نیز به دلیل شرایط جنگی در شهرهای بزرگی مانند تهران، سطح معاملات بیش از گذشته کاهش یافته است.
آینده بازار در هالهای از ابهام
در مجموع بازار طلا، سکه و ارز ایران در شرایطی قرار گرفته که بسیاری از فعالان اقتصادی آن را یکی از خاصترین دورههای بازار در سالهای اخیر توصیف میکنند. تعطیلی بخش زیادی از واحدهای صنفی، نبود قیمت واحد در بازار ارز، کاهش شدید حجم معاملات و افت تقاضا همگی نشانههایی از رکود عمیقی هستند که بر این بازارها سایه انداخته است.
به نظر میرسد تا زمانی که شرایط سیاسی و امنیتی منطقه به ثبات نسبی نرسد و بازارها به شکل کامل بازگشایی نشوند، نمیتوان انتظار داشت روند قیمتها شفاف و قابل پیشبینی شود. در چنین فضایی بسیاری از معاملهگران ترجیح میدهند با احتیاط بیشتری عمل کنند و از ورود به معاملات سنگین خودداری کنند؛ تصمیمی که خود به تداوم رکود در بازار طلا و ارز دامن زده است.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.