پاکسازی در ارتش چین با شدت تمام ادامه دارد؛
خانهتکانی در ارتش اژدها
«کریس باکلی» در گزارشی برای نیویورکتایمز نوشت، این مردان از جمله دهها افسر ارشد نظامی هستند که در چهار سال گذشته بدون هیچ توضیحی بازداشت، اخراج یا به سادگی از انظار ناپدید شدهاند. سقوط آنها - که در مطالعهای که روز سهشنبه (۵ اسفندماه) منتشر شد، مستند شده است- وسعت سرسامآور کمپین شی برای ایجاد تغییر در ارتش آزادیبخش خلق را نشان میدهد که ماه گذشته با برکناری بالاترین ژنرال، ژانگ یوشیا، به اوج خود رسید.
بر اساس دادههای گردآوریشده توسط محققان «مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی» (CSIS)، این پاکسازی، ارتش را از باتجربهترین فرماندهان خود محروم کرده و تردیدهایی را در مورد آمادگی آن برای ورود به جنگ، از جمله بر سر تایوان که پکن آن را قلمرو خود میداند، ایجاد کرده است. «بانی لین»، مدیر «پروژه قدرت چین» در این مرکز، در ارزیابی یافتهها نوشت: «در کوتاهمدت، با توجه به خالی بودن قابلتوجه پستها، راهاندازی کمپینهای نظامی بزرگ علیه تایوان برای چین فوقالعاده دشوار خواهد بود. حتی پایینتر از این آستانه، شواهدی وجود دارد که نشان میدهد پاکسازیها بر رزمایشهای چین در اطراف تایوان در سال ۲۰۲۵ تاثیر منفی گذاشته است.» این مطالعه تخمین زده است که از سال۲۰۲۲، حدود ۱۰۰افسر در دو رتبه برتر ارتش - ژنرال یا سپهبد - اخراج یا به حاشیه رانده شدهاند. این آمار شامل حدود ۱۱افسری است که حتی پس از بازنشستگی نیز پاکسازی شدهاند.
«ام. تیلور فراول»، استاد و متخصص ارتش چین در موسسه فناوری ماساچوست که دادهها را بررسی کرده است، گفت: افراد حذف شده حدود نیمی از رهبری ارشد ارتش را تشکیل میدهند که شامل فرماندهان ارشد و همچنین رهبران و معاونان رهبران ادارات مرکزی و هر پنج منطقه عملیاتی نظامی چین میشود. جایگزینی آنها آسان نخواهد بود. این پاکسازیها، تعداد کاندیداهایی را که ترکیب مناسبی از مهارت، تجربه و وفاداری به شی دارند، کاهش داده است. پروفسور فراول گفت که یک افسر همچنین معمولا باید سه تا پنج سال در درجه فعلی خود خدمت کرده باشد تا برای ارتقا در نظر گرفته شود. او در مصاحبهای گفت: «شی همه این افراد را پاکسازی کرده و بدیهی است که این بهعنوان عدم وفاداری آنها به شی و حزب مطرح میشود.» حذفها بهصورت قطرهای آغاز شد و در سال۲۰۲۲ یک افسر ارشد ناپدید شد. این تعداد در سال۲۰۲۳ به ۱۴نفر افزایش یافت که یا اخراج یا ناپدید شدند و در سال ۲۰۲۴ به ۱۱ نفر دیگر رسید. تا سال گذشته، پاکسازی به شدت افزایش یافت: حدود ۶۲نفر حذف شدند که بسیاری از آنها در نیمه دوم سال بودند.
امسال حدود ۱۱افسر در جلساتی که معمولا انتظار میرفت در آنها شرکت کنند، غایب بودهاند که نشان میدهد حداقل برخی از آنها نیز ممکن است دچار مشکلات جدی باشند. سقوط ژنرال ژانگ میتواند تحقیقات بیشتری را در مورد افسران مرتبط با او آغاز کند. پروفسور فراول گفت: «میتوانید پاکسازی ژانگ یوشیا را تنها تکمیل مرحله اول در نظر بگیرید، با آشفتگیهای بیشتری که در راه است.» شی جینپینگ به مدت سه سال در حال پاکسازی نخبگان نظامی چین بوده و تقریبا در تمام شاخههای ارتش، اخراجها و ناپدید شدنهای سطح بالا را به همراه داشته است.
برخی از افسران برکنار شده یا ناپدید شده، ظهور خود را مدیون شخص شی بودند؛ برخی دیگر ستارههایی بودند که اعتبارنامههایشان آنها را بهعنوان آینده فرماندهی عالی نشان میداد. در میان آنها: سپهبد «وانگ پنگ» که بهخاطر مدرنسازی آموزش نیروها شهرت یافته بود؛ سپهبد «ژونگ شائوجون» که بهعنوان دستیار ارشد شی برای مدیریت ارتش آزادیبخش خلق خدمت کرده بود و ژنرال «لین شیانگ یانگ»، فرماندهی که در خط مقدم هرگونه حمله چین به تایوان قرار داشت. درحالیکه افسران دیگری نیز وجود دارند که میتوانند جای خالیها را پر کنند، موج برکناریها میتواند تاثیر آبشاری بر صفوف داشته باشد. با گسترش تحقیقات، هرگونه ارتقا احتمالا تحت بررسی دقیق قرار خواهد گرفت. دکتر لین گفت، از ۵۲موقعیت کلیدی رهبری نظامی که در این مطالعه بررسی شده است، تنها حدود ۱۱موقعیت رسما پر شدهاند.
محققان CSIS خاطرنشان کردند که چین ممکن است بهدلیل از دست دادن رهبران ماهر، برخی از رزمایشهای نظامی سال گذشته، از جمله در نزدیکی تایوان را کاهش داده، به تاخیر انداخته و سادهسازی کرده باشد. «برد لندون» و «سیمون مککارتی» هم در گزارش دیروز چهارشنبه در سیانان نوشتند، شی جینپینگ، رهبر چین، پاکسازی ارتش این کشور را به بالاترین سطح رسانده است. این پاکسازی گسترده بخشی از تلاش دیرینه شی جینپینگ برای پاکسازی ارتش چین است؛ زیرا او همچنان به تحکیم قدرت خود ادامه میدهد و نوسازی نظامی بزرگی را پیش میبرد. اما نویسندگان این گزارش میگویند که دامنه این «پاکسازی بیسابقه ارتش چین»، سوالاتی را در مورد آمادگی آن برای انجام عملیات پیچیده مطرح میکند. اعلانهای رسمی معمولا این افسران را به فساد یا نقض «نظم و قانون» متهم میکنند؛ اما تشخیص نیروهای پشت این اقدامات در ارتش آزادیبخش خلق که به شدت غیرشفاف است، چالشبرانگیز است.
درحالیکه هدف قرار دادن رهبران ارشد تیتر خبرها شده است، اما گزارش CSIS میگوید که گسترش پاکسازی به افسران سطح پایینتر به این معنی است که شی باید برای رهبری عملیات نظامی به افسرانی با تجربه فرماندهی بسیار کمتر و بدون تجربه در نبرد واقعی روی آورد. در این گزارش آمده است که از دست دادن رهبری ارشد، این پرسش را مطرح میکند که آیا رهبری ارتش آزادیبخش خلق میتواند در چند سال آینده یک حمله «فوقالعاده پیچیده و پرخطر» به تایوان انجام دهد یا خیر. در مقابل، توماس کریستنسن، تحلیلگر CSIS، نوشت: «چین هنوز هم قادر به انجام اقداماتی برای حمله به تایوان و در این فرآیند، خراب کردن کل روز ایالات متحده است.» کارشناسان استدلال کردهاند که شی زمان فعلی را زمان مناسبی برای خانهتکانی میداند، بهخصوص که با همتای آمریکایی خود سر و کار دارد که به نظر نمیرسد بر مساله تایوان متمرکز باشد و تمرکز امنیتی او بر سایر نقاط جهان است.
